Home » Saffron, elixir of longevity – Σαφράν, ελιξίριο μακροζωίας

Saffron, elixir of longevity – Σαφράν, ελιξίριο μακροζωίας

Saffron, elixir of longevity – Σαφράν, ελιξίριο μακροζωίας

for english scroll down

Το σαφράν, ή κρόκος, ή ζαφορά είναι τα αποξηραμένα στίγματα του φυτού Κρόκος ο ήμερος (Crocus satius L.), ενός από τα πιο σπάνια φαρμακευτικά φυτά. Πρόκειται για μια βολβώδη πόα που συναντάται στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και στη Δυτική Ασία, ενώ πολλά είδη του είναι αυτοφυή και στην Ελλάδα. Θεωρείται ένα φυτό με εξέχουσες αντιοξειδωτικές, αντιθρομβωτικές και αντικαρκινικές ιδιότητες. Συστηματική καλλιέργεια γίνεται στην Κοζάνη, περιοχή που, σύμφωνα με εργαστηριακές μετρήσεις, δίνει εξαιρετικής ποιότητας παραγωγή. Ο κρόκος προέρχεται από τα λεπτά, πορτοκαλοκόκκινα στίγματα που έχουν τα μοβ λουλούδια του φυτού, τα οποία ανθίζουν το φθινόπωρο. Το γεγονός ότι συγκαταλέγεται στα πιο ακριβά μπαχαρικά του κόσμου δικαιολογείται αφενός από τη χρονοβόρα και απαιτητική διαδικασία της συλλογής, της επεξεργασίας και της αποξήρανσης των στιγμάτων και αφετέρου από τη μεγάλη ποσότητα ανθών που απαιτείται για να προκύψει το τελικό προϊόν. Αξίζει να σημειωθεί ότι χρειάζονται περισσότερα από 150.000 άνθη κρόκου για 1 κιλό αποξηραμένων στιγμάτων.

saffron

Κατά την ελληνική μυθολογία, ο θεός Ερμής, καθώς έκανε εξάσκηση στη δισκοβολία, χτύπησε θανάσιμα στο κεφάλι τον θνητό φίλο του Κρόκο. Η στενοχώρια του ήταν τόσο μεγάλη, ώστε αποφάσισε να του χαρίσει την αθανασία, μεταμορφώνοντας το άψυχο κορμί του σε ένα πανέμορφο μοβ λουλούδι και το αίμα του σε 3 κόκκινα στίγματα στην καρδιά του λουλουδιού. Οι εκπληκτικές ιδιότητες του φυτού αυτού είναι γνωστές από την αρχαιότητα. Οι αρχαίοι Έλληνες κατανάλωναν τον κρόκο για να καταπολεμήσουν την αϋπνία και τα δυσάρεστα αποτελέσματα του μεθυσιού, ενώ οι Ιπποκράτης, Διοσκουρίδης και Γαληνός χρησιμοποιούσαν τον κρόκο ως βασικό συστατικό σε διάφορα ιατρικά σκευάσματα και τον συνιστούσαν ως παυσίπονο, αντιπυρετικό, υπνωτικό, εμηναγωγό,  επουλωτικό και αφροδισιακό.

Το σαφράν έχει χαρακτηριστεί από ερευνητές ως το ελιξίριο της μακροζωίας χάρη στις θεραπευτικές του ιδιότητες.  Παραδοσιακά, έχει χρησιμοποιηθεί για την ανακούφιση του στομαχόπονου, των πεπτικών προβλημάτων ακόμα και της κατάθλιψης, ενώ οι επιστήμονες τονίζουν τις αντιοξειδωτικές και τις αντικαρκινικές του ιδιότητες, την επίδρασή του στα λευχαιμικά κύτταρα, την αντιγηραντική του δράση, τη θετική του επίδραση στη νευροπροστασία και στην καταπολέμηση του άγχους, τη συμβολή του στην ενίσχυση της μάθησης και της μνήμης.

Saffron, elixir of longevity – Σαφράν, ελιξίριο μακροζωίας

Τα αποξηραμένα στίγματα ως βασικά συστατικά τους έχουν την κροκίνη και την κροκετίνη, που είναι υπεύθυνες για το χρώμα τους, την πικροκροκίνη, στην οποία οφείλουν τη γεύση τους, και τη σαφρανάλη, η οποία είναι κύριο συστατικό του αρωματικού αιθέριου ελαίου. Τα συστατικά αυτά ανήκουν στα καροτενοειδή και στα παράγωγά τους, που έχουν ισχυρές αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Η δράση τους αυτή θεωρείται εξαιρετικά πολύτιμη, διότι ενισχύει την άμυνα του οργανισμού απέναντι στις ελεύθερες ρίζες, οι οποίες με τη σειρά τους έχουν συσχετιστεί με τη γήρανση του δέρματος, τις καρδιαγγειακές παθήσεις, την αρθρίτιδα, τον σακχαρώδη διαβήτη και με πολλά άλλα προβλήματα. Επιπλέον, ο κρόκος περιέχει σε σημαντικές ποσότητες βιταμίνες (A, C, φυλλικό οξύ, Β6, νιασίνη, ριβοφλαβίνη), καθώς και σίδηρο, ασβέστιο, μαγνήσιο και κάλιο. Το βασικό μακροθρεπτικό του συστατικό είναι οι υδατάνθρακες, ενώ περιέχει λίγη πρωτεΐνη, ελάχιστο λίπος και μηδενική χοληστερίνη. Τα 2 γρ. κρόκου, που αντιστοιχούν σε ένα κουταλάκι του γλυκού, μας δίνουν 7 θερμίδες.

Η περιεκτικότητά του σε βιταμίνες του συμπλέγματος Β συμβάλλει στη βελτίωση της εγκεφαλικής λειτουργίας και στην ενίσχυση της μνήμης. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι ο συνδυασμός βιταμινών και αντιοξειδωτικών ουσιών που περιέχει ο κρόκος μπορεί να προστατέψει και από τη γεροντική άνοια, αλλά και από την εκφυλιστική νόσο του Αλτσχάιμερ.

Ο κρόκος μπορεί να λειτουργήσει ως ασπίδα για την καρδιά, καθώς έρευνες σε πειραματόζωα έχουν δείξει ότι συμβάλλει στη μείωση των επιπέδων χοληστερίνης και τριγλυκεριδίων, αποτρέποντας έτσι τη δημιουργία αθηρωματικής πλάκας.

Παραδοσιακά χρησιμοποιείται για την ανακούφιση του στομαχόπονου και των πεπτικών διαταραχών, δεδομένου ότι ενισχύει τη διαδικασία της πέψης.

Το αφέψημα του κρόκου θεωρείται ιδιαίτερα αποτελεσματικό για τη θεραπεία ασθενειών του αναπνευστικού συστήματος, όπως το άσθμα.

Θεωρείται φυσικό φάρμακο για την επιδερμίδα και ειδικά για τη θεραπεία της ακμής λόγω των αντιβακτηριδιακών του ιδιοτήτων. Οι αντιοξειδωτικές ουσίες του κρόκου παρέχουν προστασία ενάντια στις ελεύθερες ρίζες, οι οποίες, μεταξύ άλλων, προκαλούν πρόωρη γήρανση.

Saffron, elixir of longevity – Σαφράν, ελιξίριο μακροζωίας

Έχει ηρεμιστικές ιδιότητες, γι’ αυτό και χρησιμοποιείται για την καταπολέμηση του άγχους και του εκνευρισμού. Επιπλέον, προσφέρει στον οργανισμό ευεξία, πνευματική διαύγεια και τόνωση. Ορισμένες έρευνες, μάλιστα, έχουν δείξει ότι ο κρόκος έχει ευεργετική επίδραση στις περιπτώσεις ήπιας κατάθλιψης, καθώς φαίνεται να έχει παρόμοια αποτελέσματα με αυτά των αντικαταθλιπτικών φαρμάκων.

Από την αρχαιότητα ο κρόκος είχε συνδεθεί με τον έρωτα και τη γονιμότητα. Σήμερα θεωρείται ισχυρό «όπλο» για την ενίσχυση της ανδρικής γονιμότητας. Έρευνες σε πειραματόζωα έδειξαν ότι οι αντιοξειδωτικές του ουσίες βελτιώνουν την κινητικότητα των σπερματοζωαρίων. Στις γυναίκες η χρήση του σε μικρές ποσότητες φαίνεται πως μπορεί να ρυθμίσει την έμμηνο ρύση.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες το σαφράν έχει ισχυρή αντικαρκινική δράση, κάτι που  οφείλεται στην αντιοξειδωτική ουσία κροκετίνη, η οποία φαίνεται ότι μπορεί να αποτρέψει την ανάπτυξη και τον πολλαπλασιασμό των καρκινικών κυττάρων.

Στο εμπόριο το βρίσκουμε ως καρύκευμα σε 2 μορφές, σε νηματίδια ή σε σκόνη, η οποία προκύπτει από το άλεσμα των στιγμάτων. Κυκλοφορεί, όμως,  και σε διάφορα φαρμακευτικά σκευάσματα (π.χ. συμπληρώματα διατροφής).

Στην μαγειρική χρησιμοποιείται σε μικρές ποσότητες για να δώσει στο φαγητό κίτρινο χρώμα και ιδιαίτερο άρωμα. Ταιριάζει ιδανικά με το ρύζι, τα ζυμαρικά, τις πατάτες, τα λευκά κρέατα, τα ψάρια, τις σούπες και τις σάλτσες, ενώ συνδυάζεται αρμονικά με άλλα μπαχαρικά. Μπορούμε, επίσης,  να απολαύσουμε τη γεύση του και στα ροφήματά μας (στο τσάι, τον καφέ, το γάλα κ.α.). Σε κάθε περίπτωση, η χρήση του πρέπει να γίνεται με μέτρο, καθώς η μεγάλη ποσότητα μπορεί να αλλοιώσει τη γεύση του φαγητού.

Πρόσληψη μέχρι 1,5 γρ. ημερησίως θεωρείται ασφαλής, ωστόσο σε δόσεις πάνω από 5 γρ. την ημέρα ο κρόκος θεωρείται τοξικός για τον οργανισμό. Αντενδείκνυται σε άτομα με ηπατική ή νεφρική νόσο, ενώ η υπερβολική κατανάλωσή του θα πρέπει να αποφεύγεται από έγκυες ή θηλάζουσες γυναίκες.

Σημείωση: Οι ιδέες και πληροφορίες που παρουσιάζονται σε αυτό το μπλογκ έχουν ενημερωτικό σκοπό και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τη συμβουλή κάποιου ειδικού σε θέματα διατροφής και υγείας. Προτού ξεκινήσεις κάποιο πρόγραμμα διατροφής ή άθλησης, ή προτού εντάξεις κάποια ιδιαίτερη τροφή στο καθημερινό σου διαιτολόγιο, μίλησε με έναν ειδικό, γιατρό ή διαιτολόγο. Ιδίως αν πάσχεις από κάποια σοβαρή πάθηση.

 

Πηγές:

http://www.clickatlife.gr/diatrofi/story/216

http://www.fee.org.gr/society/163–safran-.html

http://www.diatrofi.gr/index.php/food/food/item/2408-%CE%A3%CE%B1%CF%86%CF%81%CE%AC%CE%BD-%CE%AE-%CE%BA%CF%81%CF%8C%CE%BA%CE%BF%CF%82-%CE%95%CE%BB%CE%B9%CE%BE%CE%AE%CF%81%CE%B9%CE%BF-%CE%BF%CE%BC%CE%BF%CF%81%CF%86%CE%B9%CE%AC%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CF%81%CE%BF%CE%B6%CF%89%CE%AF%CE%B1%CF%82

http://www.vita.gr/mindandbody/alternative/article/31025/to-safran-sto-mikroskopio/

Saffron, elixir of longevity – Σαφράν, ελιξίριο μακροζωίας

Saffron are the dried stamens of the Crocus plant (Crocus satius L.), one of the rarest medicinal plants. It is a bulbous herb that is found in South East Europe and Western Asia, while many species grow wild in Greece. It is considered a plant with prominent antioxidant, antithrombotic and anticancer properties. Systematic cultivation is done in Kozani region in Greece, where according to laboratory measurements, gives high quality production. Saffron comes from the thin, orange-red stamens of the purple plant flowers, which bloom in the fall. The fact that saffron is among the world’s most expensive spice is justified both by the lengthy and demanding process of collecting, processing and drying of the stamens and partly to the large amount of flowers required to obtain the finished product. More than 150,000 crocus flowers are needed for 1 kg of dried stamens.

Saffron, elixir of longevity – Σαφράν, ελιξίριο μακροζωίας

In Greek mythology, God Hermes, while he was practicing in the discus throw, hit his mortal friend Crocus badly in the head. His sadness was so great that decided to grant him immortality, transforming his friend’s lifeless body into a beautiful purple flower and his blood in three red stamens in the heart of the flower. The amazing properties of this plant have been known since antiquity. The ancient Greeks ate saffron to combat insomnia and unpleasant effects of drunkenness, while Hippocrates, Dioscurides and Galen used crocus as a key ingredient in various medicinal preparations and recommend it as a painkiller, antipyretic, hypnotic, healing and aphrodisiac.

Saffron has been identified by researchers as the elixir of longevity thanks to its healing properties. Traditionally, it has been used for the relief of stomach pain, digestive problems and even depression, while scientists highlight the antioxidant and anti-cancer properties, the effect on leukemic cells, the anti-aging effect, its positive effect on neuroprotection in combating stress, its contribution to enhance learning and memory.

The dried stamens have as basic components  crocetin and crocin, which is responsible for their color, picrocrocin, which is responsible for their taste and safranal, which is a main component of the aromatic ethereal oil. These components are carotenoids and their derivatives, which have potent antioxidant properties. Their action is considered extremely valuable because it strengthens the body’s defenses against free radicals, which in turn have been associated with skin aging, cardiovascular disease, arthritis, diabetes mellitus and many other problems. Moreover, crocus contains significant quantities of vitamins (A, C, folic acid, B6, niacin, riboflavin) and iron, calcium, magnesium and potassium. Their basc macronutrient ingredient is carbohydrates, while it contains a small amount of protein, a small amount of fat and has no cholesterol.  2 g.  of crocus, representing a teaspoon, give us 7 calories.

Their content of B vitamins helps improve brain function and enhance memory. Scientists believe that the combination of vitamins and antioxidants in saffron can protect from senile dementia and the degenerative Alzheimer’s disease.

Saffron can act as a shield for the heart, as animal studies have shown that it helps to reduce cholesterol and triglyceride levels, thereby preventing the creation of plaque.

Traditionally it is used to relieve stomach pain and digestive disorders, as it enhances the digestive process.

Saffron tea is considered particularly effective for the treatment of respiratory diseases such as asthma.

It is considered natural medicine for the skin and especially for the treatment of acne due to its antibacterial properties. Antioxidants crocus provide protection against free radicals, which, among other things, cause premature aging.

It has sedative properties, so it is used to fight anxiety and frustration. Additionally, it offers wellness, mental clarity and stimulation. Some studies have been shown that saffron is beneficial in cases of mild depression, and appears to have similar effects to those of antidepressants.

Since ancient times saffron was associated with love and fertility. Today it is considered a powerful “weapon” to enhance male fertility. Studies in animals have shown that the antioxidant substances improve sperm mobility. In women, the use of small amounts seems to regulate menstruation.

According to scientists saffron has potent anticancer activity, which is due to the antioxidant crocetin, which appears to be able to prevent the development of cancer cell proliferation.

In the market, we can find saffron as a spice in 2 forms, in filaments, and powder resulting from grinding spots. It is available, however, in various pharmaceutical products (e.g. dietary supplements).

In cooking is, it used in small quantities to give the food a yellow color and special aroma. It fits perfectly with rice, pasta, potatoes, white meat, fish, soups and sauces, while it harmoniously combines with other spices. We can also enjoy saffron in our drinks (tea, coffee, milk, etc.). In any case, its use should be done in moderation, as the large amount can alter the taste of food.

An intake of up to 1.5 g. daily is considered safe, but at doses above 5 g. day saffron is considered toxic to the body. It is not indicated for people with liver or kidney disease, while excessive consumption should be avoided by pregnant or nursing women.

 

Note: The ideas and information presented in this blog are for informational purposes only and in no case can replace the advice of a specialist in nutrition and health. Before starting any diet or exercise or before adding a special food in your daily intake, you should contact a specialist doctor or dietitian; especially if you suffer from a serious illness.

 

Sources:

http://www.clickatlife.gr/diatrofi/story/216

http://www.fee.org.gr/society/163–safran-.html

http://www.diatrofi.gr/index.php/food/food/item/2408-%CE%A3%CE%B1%CF%86%CF%81%CE%AC%CE%BD-%CE%AE-%CE%BA%CF%81%CF%8C%CE%BA%CE%BF%CF%82-%CE%95%CE%BB%CE%B9%CE%BE%CE%AE%CF%81%CE%B9%CE%BF-%CE%BF%CE%BC%CE%BF%CF%81%CF%86%CE%B9%CE%AC%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CF%81%CE%BF%CE%B6%CF%89%CE%AF%CE%B1%CF%82

http://www.vita.gr/mindandbody/alternative/article/31025/to-safran-sto-mikroskopio/

19 comments

  1. sp00nstories says:

    Φοβερό αφιέρωμα για τα καλά του σαφράν! Ευχαριστούμε^^

  2. theonewithallthetastes says:

    Παρόλο που γνώριζα ότι ο κρόκος είναι εξαιρετικά ευεργετικός, δεν ήξερα ότι είναι τόσο πολύ 🙂
    Μου άρεσε πολύ και η μυθολογική προσέγγιση.
    Ως γεύση βέβαια οφείλω να ομολογήσω ότι δεν είναι και από τις αγαπημένες μου και ως εκ τούτου δεν τον χρησιμοποιώ συχνά στα πιάτα μου.
    Θα το προσπαθήσω όμως γιατί από αυτά που διάβασα, σίγουρα αξίζει τον κόπο.
    Σε φιλώ, καλό βράδυ!

  3. Ευχαριστούμε για την πληροφορίες Εύη! Εγώ έχω ένα βαζάκι και ρίχνω από δυο-τρεις ίνες κρόκου σε αρκετά φαγητά όταν μαγειρεύω. Θέλω όμως να πειραματιστώ και σε κάτι διαφορετικό και μετά τα όσα ενδιαφέροντα διάβασα μάλλον θα το κάνω.
    Σε φιλώ, καλημέρα!

  4. Λατρεύω σαφράν! Κάποτε το χρησιμοποιούσα μόνο για να δώσω χρώμα και άρωμα σε συνταγές με ρύζι. Τελευταία όμως έχω πειραματιστεί αρκετά μαζί του. Το χειμώνα έμαθα πόσο καλή παρέα κάνει στο τσάι. Και πρόσφατα το πρόσθεσα σε συνταγή παγωτού! Τέλειο!!!
    Ευχαριστούμε πολύ γι’αυτό το τόσο περιεκτικό άρθρο!

    • The Healthy Cook says:

      κι εγώ ευχαριστώ!
      το σαφράν είναι καταπληκτικό υλικό. αυτό το παγωτό θέλω να το δω!!! 😉

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.